Cách MIDI đánh số các nốt

MIDI gán cho mỗi cao độ một số từ 0 đến 127. Hai số liên tiếp cách nhau một nửa cung, nên cộng thêm 12 là lên đúng một quãng tám: các nốt C là 0, 12, 24, 36… cho đến 120.

Chính con số này mới là thứ thực sự được truyền đi trong thông điệp MIDI; tên nốt và tần số chỉ là hai cách đọc nó.

Đổi nốt MIDI sang tần số

Với A4 = 440 Hz và bình quân luật 12 nửa cung, tần số của nốt n là:

f = 440 × 2^{(n − 69) / 12}

Ngược lại, để tìm nốt MIDI gần nhất với một tần số:

n = 69 + 12 × log2(f / 440)

Nếu nhạc cụ của bạn được chỉnh theo A4 = 432 Hz hoặc 442 Hz, số nốt vẫn giữ nguyên — chỉ có tần số thay đổi.

Đô giữa: C3, C4 hay C5?

Chuẩn MIDI định nghĩa nốt 60 là Đô giữa nhưng không hề quy định cách đánh số quãng tám, nên mỗi hãng tự chọn một kiểu.

Bảng này mặc định dùng ký hiệu cao độ khoa học (60 = C4, Roland cũng dùng cách này) — hãy chuyển sang C3 hoặc C5 ở phía trên cho khớp với DAW của bạn.

Yamaha gọi chính nốt này là C3, và phần lớn DAW làm theo Yamaha: Ableton Live, Logic Pro và Cubase đều hiển thị 60 là C3. Còn FL Studio thì hiển thị nốt này là C5.

Nếu tên nốt trong phần mềm của bạn trông như lệch một quãng tám so với bảng này thì đó chính là lý do — số 60 ở đâu cũng như nhau, chỉ có nhãn là khác.

Dấu thăng và dấu giáng

MIDI chỉ lưu con số, nên 61 có thể viết là C#4 hoặc Db4 — cùng một phím, cùng một tần số. Bạn thấy cách viết nào trong DAW là do phần mềm quyết định, chứ không phải do dữ liệu MIDI.

Vì sao chỉ có 128 nốt?

Số nốt MIDI là một giá trị 7 bit, tức có 2⁷ = 128 giá trị khả dĩ, từ 0 đến 127. Dải này rộng hơn hẳn âm vực của bất kỳ nhạc cụ acoustic nào.

Nốt 127 nằm ở 12.543 Hz, gần giới hạn thính giác của người trưởng thành. Nốt 0 (C−1, 8,18 Hz) nằm dưới dải tần nghe được — nó chỉ có mặt cho đủ bộ, chứ không phải để chơi.